گفتگو با تینا قاضی مراد و یلدا سرحدی اعضای هیئت داوری دانشجویی بیست و ششمین جشنوارۀ فیلم کوتاه:
جشنواره ای از جنس افسردگی
از این سموم که بر طرف بوستان بگذشت
عجب که بوی گلی هست و رنگ نسترنی
بعد از گذشت چندی از بیست و ششمین جشنواره فیلم کوتاه تهران با خبر شدیم اختتامیه این جشنواره دور از حاشیه نبوده است ؛ بخصوص در بخش جنبی ؛به همین منظور گفتگویی انجام دادیم با یلدا سرحدی و تینا قاضی مراد، دو تن از اعضای هیئت داوری بخش دانشجویی که در ادامه بخشی از آن را مشاهده می کنید.
- در ابتدا شرح دهید که در حین مراسم اختتامیه چه اتفاقی افتاد؟
قاضی مراد: گروه داوری دانشجویی متشکل از هشت نفر بود و آقای ایران مدار ریاست این هیئت را به عهده داشت. در مراسم اختتامیه ابتدا به آقای ایران مدار گفته شد که هیئت داوری می توانند در ردیف دوم بنشینند. ولی پس از مدتی از ایشان خواسته شد که روی تک صندلی ای که چند ردیف عقب تر بود بنشینند و در نتیجه بقیۀ گروه باید جایی برای خودشان پیدا کنند. آقای ایران مدار توجهی به این خواسته نکردند و در سر جای خود باقی ماندند. پس از این صحبت ها نیز، با خواندن بیانیه هیئت داوران دانشجویی مخالفت کردند .(که این مسئله برای یک جمع هنری جای سوال دارد!) پس از اهدای جوایز بخش جنبی (آقای ایران مدار شخص دیگری را جای خود برای اهدای این جوایز فرستادند هر چند که این موضوع حتی اعلام هم نشد) ایشان و تعدادی از داوران دانشجویی مراسم را ترک کردند.
- آیا این برخوردها محدود به مراسم پایانی بود یا قبل از آن نیز مشکلاتی وجود داشت؟
سرحدی: قبل از شروع جشنواره از ما مدارک شناسایی زیادی گرفته شد ولی حتی کارتی هم برای ما صادر نشد. در نشریۀ جشنواره که روز اول انتشار یافت، نامی از هیئت داوری دانشجویی برده نشد. در نشریۀ روز دوم نام من از قلم افتاده بود و در روز سوم نام پنج نفر به اسامی هیئت داوران اضافه شد. بعد از پیگیری هایی که انجام دادیم متوجه شدیم که این افراد از صدا و سیمای قم به جمع هیئت داوری دانشجویی اضافه شده اند. ضمنا از آن جایی که فیلم ها قبلا در اختیار ما قرار نگرفته بود، مجبور بودیم که همراه تماشاگران به تماشای فیلم ها بپردازیم و به همین دلیل فیلم هایی را که به صورت همزمان در سالن های دیگر به نمایش گذاشته می شد را از دست می دادیم.
- در این صورت قضاوت شما می تواند همه جانبه تلقی شود؟
قاضی مراد: خیر، حتی اگر اعضای گروه در سالن های مختلف پخش می شدند تا هر فیلم حداقل توسط یکی از اعضا دیده شود، در این صورت هم از آن جایی که همۀ اعضای هیئت داوری فیلم ها را نمی دیدند، نمی توانستند فیلم ها را در کنار هم ارزیابی کنند.
سرحدی: نکتۀ جالب همین جاست. همین تفاوتی که بین این هیئت داوری و دیگر هیئت های داوری گذاشته می شود.
- بنا بر این جلسۀ پایانی برای گزینش فیلم ها چطور برگزار شد؟
سرحدی: بعد از پایان آخرین سانس روز پنجم (شب قبل از اختتامیه) همراه با آقای ایران مدار مشغول بحث دربارۀ فیلم ها بودیم که مطلع شدیم کسانی که به این گروه از صدا و سیمای قم اضافه شده اند نیز به صورت جداگانه در حال تصمیم گیری هستند. پس تا حدود 12 شب ما با این گروه مشغول بحث دربارۀ فیلم ها بودیم و البته این گروه فیلم های محدودی را دیده بودند و از هر فیلمی که نام می بردیم می گفتند ما این فیلم ها را ندیده ایم. ضمنا فیلم هایی که دیده بودند نیز با فیلم هایی که ما از آن ها اسم می بردیم قابل مقایسه نبود. تنها فیلمی که دیده بودند و ما هم پسندیده بودیم انیمیشن «بارون میاد جر جر» بود.
- پس شما این فیلم را به این دلیل انتخاب کردید؟
قاضی مراد: دقیقا، در صورتی که ما نمی خواستیم یک انیمیشن را به عنوان فیلم اول انتخاب کنیم.
- پس با این توضیحات بهترین فیلمی که شما انتخاب کرده بودید، چه فیلمی بود؟
سرحدی: در بخش داستانی فیلمهای زیادی بود . وقتی که به فیلمی مثل «منها» این همه جایزه تعلق می گیرد، جای تعجب است که از این فیلم حتی نامی هم برده نمی شود. من هنوز نمی دانم که «منها» چطور این همه جایزه گرفته است. شاید به خاطر هزینۀ زیادی که صرف تولید آن شده است.
قاضی مراد: وقتی گفته می شود، جشنوارۀ فیلم کوتاه، قرار نیست که به فیلم هایی که با هزینۀ زیادی ساخته شدند، بیشتر توجه کنیم؛ چون این گونه فیلم ها در جاهای دیگر مورد تقدیر قرار خواهند گرفت.
سرحدی: به نظر می رسد، با گذشت زمان مفهوم جشنوارۀ فیلم کوتاه در حال عوض شدن است؛ برای مثال حضور ماهایا پطروسیان، یا هومن سیدی به عنوان کارگردان و یا حضور برخی بازیگران حرفه ای در فیلم های کوتاه و جایزه گرفتن آن ها باعث شده است توازن از بین برود.
- در اهدای جوایز جشنواره هم دقیقا مشخص نشد که چه فیلم هایی توسط این هیئت برگزیده شده است.
قاضی زاده: ما باید پنج فیلم انتخاب را می کردیم که از بین آن ها به یکی جایزۀ نقدی تعلق می گرفت، و بقیه تقدیر نامه دریافت می کردند. فیلمی که ما برای جایزۀ ویژه انتخاب کردیم، انیمیشن «بارون میاد جر جر» بود.
سرحدی: البته این جوایز به نوعی اعلام شد که گویی فقط این فیلم صلاحیت گرفتن جایزه را داشته است. در صورتی که ما محدود شده بودیم که فقط یک فیلم را در بین همۀ بخش ها (انیمیشن، مستند و داستانی) انتخاب کنیم.
- به نظر شما فیلم هایی که در بخش اصلی انتخاب شدند، انتخاب های درستی بودند؟ فیلم هایی که هیئت داوری دانشجویی انتخاب کرد با بقیۀ گروه های داوری متفاوت بود.
قاضی زاده: نکتۀ حائز اهمیت این است که انتخاب های ما به حاشیه رانده شد. در صورتی که من به شخصه انتخاب های دانشجویی را خیلی با ارزش تر و صحیح تر می دانم. زیرا ما به شکل های مختلف درگیر مسایل پیرامون فیلم کوتاه هستیم و تمامی شرایط برای ما قابل درک است. ضمنا ما بسیاری از فیلم های جدید را می بینیم و خیلی به روز شده مسایل سینما را پیگیری می کنیم. به اضافۀ تحصیلات سینمایی که اعضای گروه دارند و به صورت تخصصی در این رشته درس خوانده اند. ولی متاسفانه فقط به خاطر این که گفته شود به دانشجویان توجه می شود این بخش داوری ایجاد شده است.
سرحدی: جایزه های جشنواره آنقدر زیاد بود که من حتی هنوز درست نمی دانم چه فیلم هایی جایزه گرفته اند. ضمنا ما از این که چرا نام بعضی از فیلم ها برده نمی شد مانند «غم ها و غریزه ها» یا «سمفونی کلاغ ها»، شوکه شده بودیم و فقط یک سری نام های تکراری را می شنیدیم. من از فیلم هایی که در بخش اصلی انتخاب شدند اصلا راضی نبودم و این فقط حرف من نیست، حرف خیلی از کسانی است که فیلم ها را با من دیده بودند و از این انتخاب ها بهت زده شده بودند. شاید نگاه آن ها به شکل دیگری بوده است که حداقل ما در جریان آن نیستیم. من که بعد از اعلام جوایز جشنواره افسرده شدم!
محسن فاتحی
Fatehi.Home@Gmail.com